De 6 communicatie ezelsbruggetjes, ook handig voor leiders
Communicatie als leider of leidinggevende is zelden simpel. Maar ook voor jou begint goede communicatie met vragen stellen en dan luisteren. Nou helpt het natuurlijk niet als je er tijdens dat luisteren bijzit als een zoutzak. Het is fijn als de ander jouw oprechte belangstelling voelt (het is ook handig als je die hébt). Actief luisteren dus.
Om actief te luisteren zijn deze 6 ezelsbruggetjes, veel gebruikt in trainingen over communicatie, een bijzonder handig hulpmiddel:
1. Wees een OEN in communicatie: Open, Eerlijk, Nieuwsgierig
Als leider voel je soms de druk om het antwoord al te hebben. Of je schiet in de overtuigingsstand omdat je iets gedaan wilt krijgen. Maar echt contact ontstaat pas als je je oordeel uitstelt en de ander eerst probeert te begrijpen.
❌ Automatische reactie:
“Ik snap al waar je naartoe wil, dus ik zal het maar vast uitleggen.”
✅ Beter:
“Vertel eens, wat speelt er precies voor jou in deze situatie?”
Nieuwsgierigheid is je kracht. Stel open vragen, ook als je denkt het al te weten. Juist dan.
2. Neem ANNA mee: Altijd Navragen, Nooit Aannemen
Als leider heb je vaak weinig tijd en veel context. Gevaarlijk recept om dingen in te vullen die niet gezegd zijn. Wat voor jou logisch is, kan voor een ander verwarrend zijn.
❌ Automatische reactie:
“Ze hebben niks gezegd, dus ze zullen het er wel mee eens zijn.”
✅ Beter:
“Wat betekent dit voorstel voor jou in je dagelijkse werk?”
Door na te vragen toon je aandacht én voorkom je onnodige misverstanden. ANNA is je beste collega.
3. Laat OMA thuis: Oordelen, Meningen, Adviezen
Deze is best lastig. Zeker als je al ervaring hebt, situaties snel doorziet, en vanuit betrokkenheid graag wilt helpen. Maar wie te snel oordeelt of adviseert, sluit vaak de ander (onbewust) buiten.
❌ Automatische reactie:
“Tja, dat zou ik dus heel anders aanpakken.”
✅ Beter:
“Wat maakt dit lastig voor jou?”
Als je OMA thuislaat, ontstaat er ruimte. Voor de ander om zijn verhaal te doen. En voor jou om écht te horen wat er speelt.
4. Gebruik LSD: Luisteren, Samenvatten, Doorvragen
Klinkt eenvoudig, maar het is een kunst: luisteren zonder meteen te reageren. Samenvatten zonder te verdraaien. Doorvragen zonder te sturen. LSD helpt je uit de zenderstand te komen.
❌ Automatische reactie:
“Ja, snap ik. Maar wat ik bedoel is…”
✅ Beter:
“Als ik je goed begrijp, voel je je niet betrokken bij dit besluit. Klopt dat?”
Zo maak je van het gesprek meer dan een uitwisseling van meningen.
5. Smeer NIVEA op je communicatie: Niet Invullen Voor Een Ander
De valkuil voor snelle denkers en ervaren leiders: je hoort één zin en je denkt het hele verhaal al te kennen. Maar dat leidt vaak tot misverstanden of weerstand.
❌ Automatische reactie:
“Je bent zeker bang dat het project mislukt?”
✅ Beter:
“Wat roept dit plan bij je op?”
Laat het tempo los. Laat de ander z’n verhaal doen. Je hoeft niet overal iets van te vinden – je hoeft het alleen maar te begrijpen.
6. Maak je vooral DIK: Denk In Kwaliteiten
In lastige gesprekken zie je soms vooral het gedrag waar je last van hebt: weerstand, klagen, passiviteit. Probeer de ander te blijven zien als mens met positieve intenties. Niemand komt zijn bed uit om een rotdag te gaan hebben. Zelfs in een lastig gesprek kun je zoeken naar de positieve intentie. Iemand die zich verzet tegen verandering, is wellicht ook degene die zorgt voor de stabiliteit. Als je je daarvan bewust blijft, blijf je een stuk makkelijker openstaan voor de ander.
❌ Automatische reactie:
“Hij is altijd zo negatief over veranderingen.”
✅ Beter:
“Hij stelt kritische vragen – misschien ziet hij risico’s die ik onderschat.”
Als je denkt in kwaliteiten, zie je de ander weer als mens. Niet als probleem.
Groeien in leiderschap begint bij je communicatie
Soms denk jij een helder verhaal te houden, maar ergens onderweg zijn mensen je kwijtgeraakt. Je denkt dat je duidelijk bent. Je hoopt dat de ander zegt wat hij of zij echt bedoelt. Maar voor je het weet, zit je in een gesprek vol aannames, invullingen en langs elkaar heen praten. Best frustrerend.
Leiderschap begint bij goede vragen stellen. En echt luisteren naar de antwoorden. Begrijpen wat er nu is. En dan pas (bij)sturen.
Veel van deze ezelsbruggetjes draaien om het bewustzijn van je eigen wereldbeeld, je eigen waarden, je eigen gedrag. Hoe meer je je daar bewust van bent, hoe krachtiger je kunt verbinden met anderen.
Wil je gestructureerd aan de slag met je leiderschapsgroei? Lees dan verder via deze link of plan een kennismakinggesprek om samen te verkennen en te sparren.
